Kleuren in laagjes met kleurpotlood: stap voor stap

Maak eerst een lichte basis

Gebruik de zijkant van de punt en maak kleine overlappende bewegingen. Druk niet meteen hard: als de papierstructuur is platgedrukt, hecht een nieuwe laag minder makkelijk. Test op een proefvlak hoeveel lagen je papier aankan.

Kies één richting voor het licht

Bedenk van welke kant het licht komt. Laat die kant lichter en maak de tegenoverliggende rand iets donkerder. Je hoeft hiervoor geen ingewikkelde schaduwregels te kennen. Begin met een rond blad of een grote bloem en bouw de kleur rustig op.

Meng met een verwante kleur

Leg bijvoorbeeld geel over lichtgroen of blauw over een koel paars. Probeer eerst kleine combinaties op kladpapier. Maak geen harde druk nodig om het verschil te zien. Veeg los pigment weg met een zachte, schone kwast en niet met je hand. Een eenvoudige tekening met subtiele lagen kan al veel diepte hebben.

Een oefenreeks met vijf vakjes

Teken vijf ruime vakjes op kladpapier en pak één kleurpotlood. Geef het eerste vakje één heel lichte laag. Gebruik in het tweede vakje twee lichte lagen en in het derde drie. Maak steeds rustige, overlappende bewegingen en vergelijk de kleur zonder de druk ineens te verhogen. Vul het vierde vakje met twee verschillende kleuren: eerst een lichte basiskleur en daarna een verwante tint. Wissel de volgorde in het vijfde vakje om. Het verschil hoeft niet groot te zijn; het laat vooral zien hoe jouw potloden op dit papier werken. Herhaal de proef eventueel op een ander vel, zonder dat ieder resultaat even donker hoeft te worden. Schrijf onder de vakjes welke kleuren je gebruikte en bewaar het strookje naast je tekening. Stop met extra lagen als er nauwelijks nog pigment bijkomt. Een proefje is bedoeld om de mogelijkheden van je materiaal te ontdekken, niet om zo veel mogelijk lagen in een klein vlak te krijgen.

Breng licht en schaduw aan op een eenvoudige vorm

Teken een grote cirkel en spreek met jezelf af dat het licht van linksboven komt. Geef de hele cirkel een lichte basislaag, maar houd linksboven een klein stukje bijna wit. Voeg aan de rechterkant en onderaan een tweede laag toe. Werk vanaf de donkere rand naar binnen met steeds minder druk. Je maakt zo geen harde streep tussen licht en donker, maar een geleidelijke overgang. Kijk van een afstandje of het verschil zichtbaar is. Wil je meer contrast, voeg dan aan dezelfde schaduwkant een verwante donkerdere kleur toe. Verander niet halverwege de plek van het lichte stukje; daardoor wordt de oefening minder overzichtelijk. Herhaal dit op een eenvoudig blad of een bloemvorm. Bij een kind dat liever vrij kleuren kiest, kun je de vorm ook alleen als speelvlak aanbieden. Het is geen verplichting om een natuurgetrouwe schaduw te maken. Een klein licht vlak en een iets donkerdere rand zijn al genoeg om de techniek uit te proberen.

Kleurparen testen en lastige vlakken met rust laten

Begin met geel en groen, of met lichtblauw en paars. Leg de eerste kleur heel dun neer en voeg de tweede alleen op een deel van het proefvlak toe. Kijk hoe de overlap eruitziet bij jouw materiaal; een specifieke tint is niet gegarandeerd. Noteer de volgorde en probeer hem vervolgens omgekeerd. Vind je een combinatie te donker, herhaal haar op een nieuw proefje met minder druk in plaats van hard te gummen. Een vlak dat al glad en glanzend is, neemt soms weinig extra kleur meer op. Laat het dan zoals het is en ga verder op een lege plek. Bij een scherpe overgang kun je aan weerszijden een lichte extra laag proberen, maar test dat eerst apart. Veeg losse kruimels weg met een schone zachte kwast. Leg een schoon vel onder je hand als je langs een eerder gekleurd vlak werkt. Bewaar je proefjes bij de kleurpotloden: ze zijn nuttig voor een mandala, een herfstblad of een kaart met bloemen.